Λεξικό βασικών όρων AI: Εκφράσεις που αξίζει να γνωρίζετε
Διαβάζετε ένα άρθρο για την AI και σκοντάφτετε στα «LLM», «RAG» ή «fine-tuning». Ανοίγετε ένα άλλο για να βρείτε εξήγηση — κι εκεί σας περιμένει κι άλλος καινούριος όρος.
Αυτό το λεξικό λειτουργεί σαν σωσίβιο. Κάθε όρος εξηγείται απλά, χωρίς να προϋποθέτει τεχνική κατάρτιση, και όπου έχει νόημα παραπέμπει σε άρθρο όπου θα τον δείτε στην πράξη.
Οι όροι είναι ταξινομημένοι από τους βασικούς στους πιο προχωρημένους — όχι αλφαβητικά.
Βασικοί όροι
Πώς να γράφετε prompts στην πράξη — με πρότυπα και παραδείγματα — αναλύει βήμα προς βήμα το άρθρο Πώς να γράφετε prompts.
Πώς λειτουργεί η AI
Συμπεριφορά και όρια της AI
Πιο προχωρημένοι όροι
Η βελτιστοποίηση ενός υπάρχοντος μοντέλου σε συγκεκριμένα δεδομένα. Το αποτέλεσμα συμπεριφέρεται σαν να γνωρίζει το ύφος και την ορολογία μιας συγκεκριμένης εταιρείας.
Πριν απαντήσει, η AI αναζητά στα έγγραφα της βάσης δεδομένων και χτίζει την απάντηση βασισμένη σε συγκεκριμένες πηγές — όχι μόνο στα μαθημένα πρότυπα.
Μοντέλο που επεξεργάζεται πολλούς τύπους εισόδου ταυτόχρονα — κείμενο, εικόνες, ήχο, βίντεο. Το GPT-4o και το Gemini είναι πολυτροπικά.
AI ικανή να εκτελεί αυτόνομα ακολουθίες βημάτων — να αναζητά στον ιστό, να εκτελεί κώδικα, να επικοινωνεί με εργαλεία χωρίς επιβεβαίωση σε κάθε βήμα.
Inpainting
Τεχνική επεξεργασίας εικόνων με AI, κατά την οποία το μοντέλο «συμπληρώνει» το ελλείπον ή αφαιρεμένο τμήμα μιας εικόνας βάσει του περιβάλλοντος πλαισίου. Χρησιμοποιείται για παράδειγμα κατά την αφαίρεση υδατοσήμου, διαγραφή αντικειμένων από φωτογραφία ή επεξεργασία τμήματος εικόνας. Αναλυτικά στην ενότητα Επεξεργασία εικόνων με AI.
Εντολή συστήματος (System prompt)
Οδηγία που εισάγεται στη συνομιλία πριν από την πρώτη σας ερώτηση και ορίζει τη συμπεριφορά της AI — τον ρόλο της, τον τόνο, τους περιορισμούς, τη μορφή των απαντήσεων. Ο χρήστης συνήθως δεν τη βλέπει· την ορίζει ο διαχειριστής του εργαλείου. Γι’ αυτό το ChatGPT συμπεριφέρεται διαφορετικά από το AI Chat σε διάφορες εφαρμογές, ακόμα κι αν τρέχουν στο ίδιο μοντέλο.
Γρήγορη επισκόπηση συντομογραφιών
| Συντομογραφία | Πλήρης ονομασία | Σύντομα |
|---|---|---|
| AI | Artificial Intelligence | Τεχνητή νοημοσύνη |
| LLM | Large Language Model | Μεγάλο γλωσσικό μοντέλο |
| RAG | Retrieval-Augmented Generation | AI + αναζήτηση σε έγγραφα |
| GPT | Generative Pre-trained Transformer | Αρχιτεκτονική πίσω από το ChatGPT |
| API | Application Programming Interface | Τρόπος σύνδεσης της AI με δικό σας λογισμικό |
| SaaS | Software as a Service | Εργαλείο cloud με συνδρομή |
Λείπει κάποιος όρος από εδώ; Ο καλύτερος τρόπος να τον καταλάβετε είναι να τον δοκιμάσετε αμέσως — η AI θα σας εξηγήσει οποιαδήποτε έννοια με απλά λόγια.
Ρωτήστε την AI απευθείας
Αντιγράψτε οποιονδήποτε όρο από αυτό το λεξικό και γράψτε στην AI: «Εξήγησέ μου [όρος] σαν να μην ξέρω τίποτα για αυτό. Πρόσθεσε ένα παράδειγμα από την καθημερινή ζωή.» Θα δείτε πώς λειτουργεί στην πράξη.